Mậu Thân - Bối cảnh lịch sử và sự kiện

<html><head><meta http-equiv="Content-Type" content="text/html; charset=windows-1252"</head><body> <p style="text-align: justify;"><strong>Mậu Th&acirc;n 1968 l&agrave; một sự kiện lịch sử lớn, đối với cả nước cũng như đối với th&agrave;nh phố ch&uacute;ng ta.</strong></p> <p style="text-align: center;"><strong><img alt="" src="http://www.thanhdoan.hochiminhcity.gov.vn/ThanhDoan/webtd/Content/news/2018/1/30135/anh trang 17.JPG" style="height:525px; width:700px" /></strong></p> <p style="text-align: justify;">Trong cuộc kh&aacute;ng chiến chống Mỹ k&eacute;o d&agrave;i 21 năm, ở miền Nam c&oacute; ba sự kiện lớn: &ETH;ồng Khởi năm 1960, Tổng c&ocirc;ng k&iacute;ch v&agrave; nổi dậy năm 1968 (Tết Mậu Th&acirc;n) v&agrave; chiến dịch Hồ Ch&iacute; Minh to&agrave;n thắng 30/4/1975 &ETH;ồng Khởi v&agrave; Mậu Th&acirc;n 1968 thực sự đ&atilde; tạo những tiền đề cho đại thắng m&ugrave;a xu&acirc;n 1975. V&agrave; đ&oacute; cũng thể hiện nghệ thuật chỉ đạo chiến tranh giải ph&oacute;ng d&acirc;n tộc của &ETH;ảng ta. &ETH;ương nhi&ecirc;n trong mỗi cao điểm của cuộc chiến tranh, sự hy sinh l&agrave; tất yếu, thậm ch&iacute; hy sinh kh&aacute; lớn, nhưng kết quả cuối c&ugrave;ng - thắng t&ecirc;n đế quốc sừng sỏ, hung h&atilde;n nhất thế giới - l&agrave; bằng chứng h&ugrave;ng hồn về tầm v&oacute;c của Mậu Th&acirc;n. L&ugrave;i lại những ng&agrave;y đầu c&aacute;ch mạng th&aacute;ng T&aacute;m 1945, từ khi nổ s&uacute;ng mở m&agrave;n cho Nam Bộ kh&aacute;ng chiến chống thực d&acirc;n Ph&aacute;p (23/9/1945), ch&uacute;ng ta đ&atilde; biết rằng phải c&oacute; ng&agrave;y trở lại S&agrave;i G&ograve;n, đ&oacute; l&agrave; điểm hẹn của cuộc chiến đấu d&agrave;i 30 năm. &ETH;&aacute;nh v&agrave;o S&agrave;i G&ograve;n với một quy m&ocirc; n&agrave;o đ&oacute; sẽ tạo bước ngoặt quyết định: chiếm lại S&agrave;i G&ograve;n l&agrave; kết th&uacute;c chiến tranh.</p> <p style="text-align: justify;">Cho n&ecirc;n từ năm 1960 - 1963, khi m&acirc;u thuẫn địch b&ugrave;ng nổ gay gắt, &yacute; định chớp thời cơ để chuyển thế chiến lược l&agrave; niềm th&ocirc;i th&uacute;c qu&acirc;n d&acirc;n cả nước. Năm 1965, trong khi ch&uacute;ng ta đ&atilde; đ&aacute;nh bại chiến lược chiến tranh đặc biệt với đỉnh cao l&agrave; trận B&igrave;nh Gi&atilde; (&ETH;&ocirc;ng Bắc S&agrave;i G&ograve;n) đ&atilde; h&igrave;nh th&agrave;nh kế hoạch đ&aacute;nh một đ&ograve;n c&oacute; &yacute; nghĩa quyết định với sự phối hợp cả ba mũi: ch&iacute;nh trị - qu&acirc;n sự - binh vận tr&ecirc;n to&agrave;n miền, ở c&aacute;c thị x&atilde;, thị trấn, th&agrave;nh phố lớn m&agrave; S&agrave;i G&ograve;n l&agrave; trọng điểm số 1.</p> <p style="text-align: justify;">Tuy nhi&ecirc;n v&agrave;o năm 1965, về ph&iacute;a địch: tuy thất bại trong chiến lược chiến tranh đặc biệt nhưng Mỹ chưa sử dụng con chủ b&agrave;i l&agrave; qu&acirc;n lực Mỹ. &Yacute; ch&iacute; gi&agrave;nh chiến thắng bằng qu&acirc;n sự ở Việt Nam trong giới &ldquo;diều h&acirc;u&rdquo; Mỹ vẫn chiếm ưu thế, ti&ecirc;u biểu l&agrave; Tổng thống Mỹ Johnson, Chủ tịch Hội đồng tham mưu li&ecirc;n qu&acirc;n G.Wheeler, tướng Westmoreland, Tư lệnh qu&acirc;n đội Mỹ ở miền Nam Việt Nam. Năm 1965 đế quốc Mỹ đ&atilde; quyết định chuyển sang chiến lược &ldquo;chiến tranh cục bộ&rdquo;. Kế hoạch của ta được ho&atilde;n lại.</p> <p style="text-align: justify;">Cuộc chiến tranh cục bộ diễn ra từ 1965 - 1967. Nhưng đến đầu năm 1967, Mỹ ở v&agrave;o t&igrave;nh thế kh&aacute;c hẳn năm 1965: trong hai năm Mỹ đ&atilde; sử dụng gần như cao nhất lực lượng qu&acirc;n sự c&oacute; thể sử dụng được,&nbsp; (480.000 qu&acirc;n Mỹ, 700.000 qu&acirc;n đội S&agrave;i G&ograve;n v&agrave; chư hầu), kết hợp cả kh&ocirc;ng qu&acirc;n chiến lược v&agrave; hạm đội 7 bắn ph&aacute; miền Bắc, chỉ trừ bom nguy&ecirc;n tử. Kế hoạch ba giai đoạn của Westmoreland (1965: ngăn chặn Việt cộng, 1966: ti&ecirc;u diệt lực lượng chủ lực Việt cộng, 1967: b&igrave;nh định v&agrave; r&uacute;t qu&acirc;n Mỹ v&agrave;o đầu năm 1968) đ&atilde; ph&aacute; sản ho&agrave;n to&agrave;n sau thất bại của cuộc tiến c&ocirc;ng của qu&acirc;n Mỹ m&ugrave;a kh&ocirc; 1965 - 1966, 1966 - 1967, nhất l&agrave; sau thất bại nặng nề ở cả hai hướng ch&iacute;nh: chiến dịch Junction City đầu năm 1967 đ&aacute;nh v&agrave;o căn cứ Trung ương Cục v&agrave; cuộc chiến tranh ph&aacute; hoại miền Bắc bằng kh&ocirc;ng qu&acirc;n v&agrave; hải qu&acirc;n bị qu&acirc;n d&acirc;n miền Bắc đ&aacute;nh trả quyết liệt. Trong khi đi &ldquo;t&igrave;m diệt Việt cộng&rdquo; ở rừng n&uacute;i, đồng bằng, Mỹ đ&atilde; thiệt hại hơn 69.000 qu&acirc;n, trong l&uacute;c đ&oacute; thế v&agrave; lực của qu&acirc;n v&agrave; d&acirc;n miền Nam về ch&iacute;nh trị, qu&acirc;n sự lại mạnh hơn năm 1965 nhiều lần, ngay ở giữa l&ograve;ng đ&ocirc; thị S&agrave;i G&ograve;n. Mặc d&ugrave;&nbsp; tương quan về qu&acirc;n sự giữa ta v&agrave; địch vẫn ở tỷ lệ 1/5 (nếu chỉ t&iacute;nh ri&ecirc;ng qu&acirc;n số) v&agrave; địch vẫn c&oacute; ưu thế tuyệt đối về kh&ocirc;ng qu&acirc;n, hải qu&acirc;n, hỏa lực v&agrave; cơ động nhưng cuộc chiến tranh cục bộ diễn ra &ldquo;kh&ocirc;ng c&oacute; &aacute;nh s&aacute;ng ở cuối con đường hầm&rdquo; đối với Mỹ khiến t&igrave;nh h&igrave;nh ch&iacute;nh trị trong giới cầm quyền Mỹ ph&acirc;n h&oacute;a mạnh. Theo t&agrave;i liệu mật của lầu Năm G&oacute;c (bị b&aacute;o ch&iacute; Mỹ ph&aacute;t hiện v&agrave; c&ocirc;ng bố) năm 1965, &ETH;ại sứ Mỹ Cabot Lodge gởi về Washington một b&aacute;o c&aacute;o bi quan gọi l&agrave; b&aacute;o c&aacute;o &ldquo;7 kh&ocirc;ng&rdquo; (7 con số 0), giới l&atilde;nh đạo Washington l&uacute;c đ&oacute; chia l&agrave;m c&aacute;c phe. Phe &ldquo;bồ c&acirc;u&rdquo; (tạm gọi theo b&aacute;o ch&iacute; tư sản) chủ trương giảm quy m&ocirc; chiến cuộc v&agrave; r&uacute;t qu&acirc;n Mỹ về, phe &ldquo;diều h&acirc;u&rdquo;, đứng đầu l&agrave; chủ tịch Hội đồng tham mưu li&ecirc;n qu&acirc;n G.Weeler v&agrave; Tư lệnh Mỹ ở Th&aacute;i B&igrave;nh Dương Westmoreland, chủ trương tiếp tục tăng qu&acirc;n gi&agrave;nh chiến thắng qu&acirc;n sự, Tổng thống Mỹ Johnson bị sức &eacute;p của cả hai phe, c&ograve;n do dự&hellip;</p> <p style="text-align: justify;">Trước cục diện đ&oacute;, Bộ Ch&iacute;nh trị, Trung ương &ETH;ảng đ&atilde; nhận định: &ldquo;t&igrave;nh h&igrave;nh cho ph&eacute;p ta c&oacute; thể chuyển cuộc c&aacute;ch mạng của ta sang một thời kỳ mới, thời kỳ thắng lợi quyết định&rdquo;&hellip; (NQ.14/BCH/TW).</p> <p style="text-align: justify;">Từ đầu năm 1967, kế hoạch tổng tiến c&ocirc;ng v&agrave; nổi dậy được ph&aacute;c thảo v&agrave; tất cả c&aacute;c chiến trường đều r&aacute;o riết chuẩn bị.</p> <p style="text-align: justify;">Ri&ecirc;ng ở th&agrave;nh phố S&agrave;i G&ograve;n, tuy c&oacute; những kh&oacute; khăn tổn thất lớn về lực lượng nội th&agrave;nh (một số đồng ch&iacute; l&atilde;nh đạo bị địch bắt, phong tr&agrave;o quần ch&uacute;ng bị đ&agrave;n &aacute;p, thiệt hại nặng nhất l&agrave; c&ocirc;ng đo&agrave;n v&agrave; phụ vận) nhưng đ&atilde; khẩn trương tăng thế v&agrave; lực để thực hiện quyết t&acirc;m của Trung ương &ETH;ảng: &ldquo;gi&aacute;ng một đ&ograve;n quyết liệt v&agrave;o &yacute; ch&iacute; x&acirc;m lược của đế quốc Mỹ&rdquo;. Th&agrave;nh phố ch&uacute;ng ta đ&atilde; l&agrave;m tất cả, tạo mọi điều kiện vật chất, tinh thần v&agrave; lực lượng nhằm phối hợp cuộc nổi dậy b&ecirc;n trong với mũi tấn c&ocirc;ng từ ngo&agrave;i v&agrave;o. &ldquo;&hellip; H&agrave;ng trăm c&aacute;n bộ được tăng cường v&agrave;o nằm trong nội th&agrave;nh, h&agrave;ng ng&agrave;n nh&agrave; của quần ch&uacute;ng cơ sở đ&atilde; trở th&agrave;nh những căn cứ, hầm chứa vũ kh&iacute;, truyền đơn, khẩu hiệu. C&aacute;c đội vũ trang h&igrave;nh th&agrave;nh từ quần ch&uacute;ng c&aacute;ch mạng, được trang bị v&agrave; huấn luyện bằng nhiều c&aacute;ch. Thế v&agrave; lực của chiến trường, cả ngoại th&agrave;nh v&ugrave;ng ven v&agrave; nội th&agrave;nh đ&atilde; tạo điều kiện cho ta &ldquo;&eacute;m&rdquo; h&agrave;ng trung đo&agrave;n qu&acirc;n tiếp cận th&agrave;nh phố, đưa lực lượng biệt động chốt gần c&aacute;c trọng điểm. Bộ chỉ huy tiền phương gồm c&aacute;c đồng ch&iacute; l&atilde;nh đạo chủ chốt của Th&agrave;nh ủy đặt cơ quan giữa th&agrave;nh phố&hellip;&quot;&nbsp;(1)</p> <p style="text-align: justify;">C&ocirc;ng việc chuẩn bị với thời gian ngắn ngủi (3 th&aacute;ng), trong t&igrave;nh h&igrave;nh thế địch c&ograve;n rất mạnh đ&ograve;i hỏi l&ograve;ng dũng cảm, mưu tr&iacute;, s&aacute;ng tạo, cần c&ugrave;, tỉ mỉ v&agrave; đức hy sinh phi thường của tất cả c&aacute;n bộ chiến sĩ, của người d&acirc;n th&agrave;nh phố vốn gắn b&oacute; m&aacute;u xương với c&aacute;ch mạng.</p> <p style="text-align: justify;">Trung ương &ETH;ảng v&agrave; Trung ương Cục miền Nam chỉ đạo chung to&agrave;n chiến trường, ri&ecirc;ng khu S&agrave;i G&ograve;n - Gia &ETH;ịnh v&agrave; phụ cận đ&atilde; th&agrave;nh lập &ETH;ảng ủy khu trung t&acirc;m do đồng ch&iacute; Nguyễn Văn Linh l&agrave;m B&iacute; thư, đồng ch&iacute; V&otilde; Văn Kiệt v&agrave; Trần Văn Tr&agrave; l&agrave;m Ph&oacute; B&iacute; thư. Khu trung t&acirc;m gồm 5 ph&acirc;n khu: Ph&acirc;n khu 1 - Hướng T&acirc;y Bắc (Bắc Gia &ETH;ịnh, T&acirc;y Bắc Long An, tỉnh T&acirc;y Ninh), Ph&acirc;n khu 2 - Hướng T&acirc;y (phần c&ograve;n lại của Long An, Mỹ Tho), Ph&acirc;n khu 3 - Hướng T&acirc;y Nam (Nh&agrave; B&egrave;, Cần Giuộc v&agrave; v&ugrave;ng Rừng S&aacute;c), Ph&acirc;n khu 4 - Hướng &ETH;&ocirc;ng Bắc (Thủ &ETH;ức v&agrave; tỉnh Bi&ecirc;n H&ograve;a), Ph&acirc;n khu 5 - Hướng Bắc (Dĩ An v&agrave; cả tỉnh B&igrave;nh Dương). Khu nội th&agrave;nh (thường gọi l&agrave; ph&acirc;n khu 6) do đồng ch&iacute; Trần Bạch &ETH;ằng trực tiếp chỉ đạo. Mỗi ph&acirc;n khu c&oacute; khu ủy v&agrave; Bộ chỉ huy, đặt dưới sự l&atilde;nh dạo của &ETH;ảng ủy khu. Khi bước v&agrave;o chiến dịch, đ&atilde; th&agrave;nh lập hai Bộ chỉ huy tiền phương: Bộ chỉ huy tiền phương Bắc v&agrave; Bộ chỉ huy tiền phương Nam.</p> <p style="text-align: justify;">Ch&iacute;n mục ti&ecirc;u trọng điểm được giao cho lực lượng biệt động chiếm lĩnh ngay trong giờ đầu nổ s&uacute;ng l&agrave;: s&acirc;n bay T&acirc;n Sơn Nhất, Bộ Tổng tham mưu (nay l&agrave; Qu&acirc;n khu 7), Bộ Tư lệnh hải qu&acirc;n, dinh &ETH;ộc Lập (nay l&agrave; Hội trường Thống Nhất), &ETH;&agrave;i Ph&aacute;t thanh (nay l&agrave; trụ sở H&agrave;ng kh&ocirc;ng Việt Nam), Biệt khu thủ đ&ocirc; ngụy (nay l&agrave; Bộ Tư lệnh th&agrave;nh), Tổng nha cảnh s&aacute;t, kh&aacute;m Ch&iacute; H&ograve;a, Sứ qu&aacute;n Mỹ. Lực lượng chủ lực v&agrave; lực lượng v&otilde; trang c&aacute;c ph&acirc;n khu kết hợp đ&aacute;nh một số mục ti&ecirc;u kh&aacute;c, ph&aacute; một số cầu&hellip; để ngăn chặn địch cơ động. Mũi nổi dậy b&ecirc;n trong đ&aacute;nh ch&iacute;nh quyền S&agrave;i G&ograve;n ở cơ sở, diệt &aacute;c, vũ trang quần ch&uacute;ng&hellip; Lực lượng chủ lực sẽ tiến v&agrave;o chiếm lĩnh một số trọng điểm trong nội th&agrave;nh sau khi lực lượng biệt động đ&atilde; đốt ph&aacute; v&agrave; chốt giữ&hellip;</p> <p style="text-align: justify;">Kế hoạch c&ograve;n dự kiến c&oacute; ba khả năng nhưng chung nhất l&agrave; tạo bước ngoặt quyết định buộc địch phải từ bỏ tham vọng gi&agrave;nh chiến thắng bằng qu&acirc;n sự, chịu thương lượng với ta đi đến kết th&uacute;c chiến tranh.</p> <p style="text-align: justify;">Cuộc tổng tấn c&ocirc;ng v&agrave; nổi dậy chủ yếu diễn ra ở đợt 1 v&agrave; đợt 2 từ th&aacute;ng 1/1968 đến th&aacute;ng 5/1968.</p> <p style="text-align: justify;">&ldquo;Thần tốc, b&iacute; mật, bất ngờ&rdquo;&hellip; c&aacute;c mệnh lệnh đ&oacute; được thực hiện triệt để, ng&agrave;y giờ h&agrave;nh động chỉ được phổ biến cho Tư lệnh chiến trường trước kh&ocirc;ng hơn 3 ng&agrave;y. Thế nhưng đến ng&agrave;y N, giờ G hầu như tất cả đều đ&atilde; ở v&agrave;o vị tr&iacute; m&agrave; địch kh&ocirc;ng hề hay biết. C&oacute; người n&oacute;i đ&oacute; l&agrave; một sự thần kỳ tưởng như huyền thoại. Thực ra đ&oacute; l&agrave; kết quả của l&ograve;ng tin, &yacute; ch&iacute; quyết thắng tuyệt vời của qu&acirc;n v&agrave; d&acirc;n ta.</p> <p style="text-align: justify;">V&agrave;o đợt 1: đ&uacute;ng 3 giờ đ&ecirc;m 30/01/1968 rạng ng&agrave;y 31/01/1968 (đ&ecirc;m m&ugrave;ng một rạng m&ugrave;ng hai Tết Mậu Th&acirc;n), biệt động nổ s&uacute;ng v&agrave;o c&aacute;c mục ti&ecirc;u đ&atilde; được chỉ định. Ta chiếm được 5 mục ti&ecirc;u trong số 9 mục ti&ecirc;u đ&atilde; đề ra, chốt giữ v&agrave; chống lại bọn địch đang đi&ecirc;n cuồng phản k&iacute;ch, đặc biệt &aacute;c liệt l&agrave; c&aacute;c trận đ&aacute;nh T&ograve;a &ETH;ại sứ Mỹ, &ETH;&agrave;i Ph&aacute;t thanh, Dinh &ETH;ộc lập&hellip; (ba mục ti&ecirc;u kh&ocirc;ng tiến h&agrave;nh được l&agrave;: Tổng nha cảnh s&aacute;t, Biệt khu thủ đ&ocirc;, kh&aacute;m Ch&iacute; H&ograve;a, ri&ecirc;ng ở Bộ Tư lệnh Hải qu&acirc;n th&igrave; chỉ chiếm được v&ograve;ng r&agrave;o). Những tấm gương anh h&ugrave;ng, xả th&acirc;n của c&aacute;c chiến sĩ biệt động trong c&aacute;c trận n&agrave;y kh&ocirc;ng b&uacute;t n&agrave;o tả xiết. Hầu hết anh em đ&atilde; kh&ocirc;ng trở về...</p> <p style="text-align: justify;">C&aacute;c lực lượng chủ lực mũi nhọn của ph&acirc;n khu G&ograve; M&ocirc;n từ hướng Bắc v&agrave; T&acirc;y Bắc đ&aacute;nh v&agrave;o Bộ Tổng tham mưu, Bộ chỉ huy thiết gi&aacute;p (trại Ph&ugrave; &ETH;ổng), Bộ chỉ huy ph&aacute;o binh (trại Cổ Loa, Nỏ Thần) ở G&ograve; Vấp v&agrave; tiểu đo&agrave;n 19 Quyết Thắng Gia &ETH;ịnh chiếm khu ng&atilde; năm B&igrave;nh H&ograve;a, C&acirc;y Thị. Hướng T&acirc;y (s&acirc;n bay T&acirc;n Sơn Nhất), lực lượng đặc c&ocirc;ng v&agrave; c&aacute;nh ph&acirc;n khu 2 chiếm được một phần s&acirc;n bay, ph&aacute;t triển được về hướng trường đua Ph&uacute; Thọ, Trần Quốc Toản (nay l&agrave; đường 3/2), B&agrave; Hạt, Nguyễn L&acirc;m, Nguyễn Kim, Nguyễn Tri Phương, Sư Vạn Hạnh, Nguyễn Duy Dương&hellip; nhưng kh&ocirc;ng đến được Biệt khu thủ đ&ocirc;.</p> <p style="text-align: justify;">Hướng Nam, ph&acirc;n khu B&igrave;nh T&acirc;n - Nh&agrave; B&egrave; tiến v&agrave;o theo ba c&aacute;nh ở c&aacute;c hướng Quận 6, Quận 8, Nh&agrave; B&egrave;. &ETH;&acirc;y l&agrave; hướng v&agrave;o s&acirc;u nhất, đặc biệt l&agrave; c&aacute;nh từ Ph&uacute; &ETH;ịnh, Quận 6 (Bộ chỉ huy tiền phương Nam đ&oacute;ng ở đ&acirc;y), thọc v&agrave;o đến L&ograve; Gốm, h&atilde;ng rượu B&igrave;nh T&acirc;y, đường Th&aacute;p Mười, Hậu Giang, Chợ Thiếc, Minh Mạng. C&aacute;nh Quận 8, Quận 4 đ&aacute;nh nhau &aacute;c liệt với địch ở cầu Nhị Thi&ecirc;n &ETH;ường, Bến &ETH;&aacute;, H&agrave;ng Th&aacute;i&hellip;</p> <p style="text-align: justify;">Hướng &ETH;&ocirc;ng v&agrave; &ETH;&ocirc;ng Bắc (ph&acirc;n khu Dĩ An - Thủ &ETH;ức) mũi nhọn xuống đến H&agrave;ng Xanh, khu vực Cầu Sơn (nay thuộc B&igrave;nh Thạnh)&hellip;</p> <p style="text-align: justify;">Lực lượng ch&iacute;nh trị nội th&agrave;nh ph&aacute;t động được quần ch&uacute;ng nổi dậy ở nhiều nơi như Quận 7, 8, ng&atilde; ba H&agrave;ng Xanh, ng&atilde; năm B&igrave;nh H&ograve;a, G&ograve; Vấp, khu chợ Trần Quốc Toản, trường đua Ph&uacute; Thọ, Cầu Tre, Ph&uacute; L&acirc;m&hellip;</p> <p style="text-align: justify;">&ETH;ợt 1 tiến h&agrave;nh từ 31/01 đến 25/02 th&igrave; cơ bản kết th&uacute;c, tuy một số nơi c&ograve;n đ&aacute;nh địch phản k&iacute;ch đến th&aacute;ng 3/1968. &ETH;ợt 1 ta thắng lớn, đ&aacute;nh tr&uacute;ng v&agrave;o trung t&acirc;m đầu n&atilde;o của địch, ảnh hưởng lớn về ch&iacute;nh trị, g&acirc;y tổn thất nặng nề cho địch về qu&acirc;n sự hơn bất kỳ thời n&agrave;o trước đ&acirc;y, tuy chưa diệt gọn được nhiều đơn vị địch, mũi qu&acirc;n sự chưa đủ sức l&agrave;m đ&ograve;n xeo<sup> (2)</sup> cho mũi nổi dậy&hellip; &ETH;ặc biệt n&oacute; đ&atilde; t&aacute;c động mạnh v&agrave;o giới cầm quyền Mỹ v&agrave; g&acirc;y kinh ngạc lớn trong dư luận thế giới.</p> <p style="text-align: justify;">&ETH;ợt 2 mở đầu từ đ&ecirc;m 04 rạng 05 th&aacute;ng 5/1968<sup> (3).</sup> Trong đợt 2 lực lượng chủ lực đ&atilde; ph&aacute;t triển s&acirc;u hơn đợt 1, ph&aacute;o ta cũng bắn phối hợp v&agrave;o nhiều mục ti&ecirc;u trong th&agrave;nh phố, mặc d&ugrave; địch c&oacute; bố tr&iacute; ph&ograve;ng thủ nhưng vẫn bị bất ngờ về c&aacute;ch đ&aacute;nh của ta, về cường độ của c&aacute;c cuộc tấn c&ocirc;ng, về chiều rộng v&agrave; s&acirc;u của một số khu vực ta chiếm lĩnh. Khu vực ta chiếm lĩnh ng&agrave;y c&agrave;ng nhiều hơn, như G&ograve; Vấp, Gia &ETH;ịnh, C&acirc;y Thị, C&acirc;y Qu&eacute;o, cầu Băng Ky, B&igrave;nh Lợi, cầu Sơn, B&igrave;nh H&ograve;a, lăng &Ocirc;ng B&agrave; Chiểu, ng&atilde; năm Chuồng Ch&oacute;; ở ph&iacute;a Nam c&oacute; c&aacute;c khu Kh&aacute;nh Hội, cầu T&acirc;n Thuận, quận 7, quận 8, cầu Chữ Y, Phạm Thế Hiển, &Acirc;u Dương L&acirc;n; ph&iacute;a T&acirc;y c&oacute; c&aacute;c khu vực cầu Tre, B&igrave;nh Thới, Ph&uacute; Thọ H&ograve;a, Trường &ETH;ua, B&agrave; Hạt, ng&atilde; tư Bảy Hiền, Vườn L&agrave;i. Mũi Quận 6 v&agrave;o đến Minh Phụng, Hậu Giang, Trần Quốc Toản, Sư Vạn Hạnh, mũi Ph&uacute; L&acirc;m đến Nguyễn Tr&atilde;i, Ph&ugrave;ng Hưng, &ETH;ồng Kh&aacute;nh, Khổng Tử, Tổng &ETH;ốc Phương, Nguyễn Văn Thoại, chợ An &ETH;&ocirc;ng, B&igrave;nh Ti&ecirc;n, B&igrave;nh T&acirc;y&hellip;</p> <p style="text-align: justify;">Trong nội th&agrave;nh, lực lượng thanh ni&ecirc;n c&aacute;nh Hoa vận nổi dậy chiếm t&ograve;a h&agrave;nh ch&aacute;nh Quận 5, lực lượng c&aacute;c c&aacute;nh kh&aacute;c cũng l&agrave;m chủ ở một số khu vực, nhất l&agrave; Quận 6, 7, 8&hellip;</p> <p style="text-align: justify;">Chuẩn bị chiến dịch, mở mũi tiến c&ocirc;ng, đ&aacute;nh trả địch phản k&iacute;ch&hellip; đ&atilde; đ&ograve;i hỏi xiết bao dũng cảm, mưu tr&iacute;. Nhưng đến khi phải r&uacute;t ra khỏi v&ograve;ng v&acirc;y d&agrave;y đặc của địch trong một đ&ocirc; thị chằng chịt đường phố vốn chưa hề biết đến, c&aacute;n bộ chiến sĩ ta c&agrave;ng v&ocirc; c&ugrave;ng gian khổ. Thế m&agrave; nhiều đơn vị ta đ&atilde; đột nhi&ecirc;n &ldquo;biến đi&rdquo; như chui được v&agrave;o l&ograve;ng đất, cũng b&iacute; mật, bất ngờ như l&uacute;c xuất hiện tr&ecirc;n đường phố&hellip; Nh&acirc;n d&acirc;n th&agrave;nh phố, từ em b&eacute; đến những cụ gi&agrave;, g&aacute;i cũng như trai đ&atilde; gi&uacute;p đỡ bộ đội ta l&agrave;m được điều tưởng như kỳ lạ đ&oacute;.</p> <p style="text-align: justify;">Cuộc Tổng tiến c&ocirc;ng v&agrave; nổi dậy diễn ra đến gần cuối năm 1968, nhưng chủ yếu trong năm th&aacute;ng đầu. Tổng thống Mỹ phải c&aacute;ch chức Westmoreland. Tư lệnh qu&acirc;n đội Mỹ ở Th&aacute;i B&igrave;nh Dương phải ra lệnh hạn chế, sau đ&oacute; chấm dứt bắn ph&aacute; miền Bắc, bản th&acirc;n Johnson phải quyết định kh&ocirc;ng ra tranh cử tổng thống th&ecirc;m một nhiệm kỳ. Th&aacute;ng 3/1968, Mỹ ngỏ &yacute; chấp thuận thương lượng với ta. V&agrave; ng&agrave;y 10/12/1968 ph&aacute;i đo&agrave;n của Ch&iacute;nh phủ C&aacute;ch mạng L&acirc;m thời Cộng h&ograve;a miền Nam Việt Nam c&ugrave;ng với ph&aacute;i đo&agrave;n Việt Nam D&acirc;n chủ Cộng h&ograve;a ch&iacute;nh thức đến dự Hội nghị Paris lịch sử.</p> <p style="text-align: justify;">Ch&uacute;ng ta h&atilde;y xem kẻ địch đ&atilde; n&oacute;i về Mậu Th&acirc;n như thế n&agrave;o? T&agrave;i liệu mật của Lầu Năm G&oacute;c (Bộ Quốc ph&ograve;ng Mỹ) đ&atilde; đ&aacute;nh gi&aacute;: &ldquo;&hellip; Cuộc tiến c&ocirc;ng (Tết Mậu Th&acirc;n) đ&atilde; l&agrave;m cho Nh&agrave; Trắng v&agrave; Hội đồng tham mưu trưởng li&ecirc;n qu&acirc;n bị bất ngờ về sức mạnh, thời gian k&eacute;o d&agrave;i v&agrave; mức độ &aacute;c liệt của cuộc tiến c&ocirc;ng đ&atilde; k&eacute;o d&agrave;i sự kinh ngạc n&agrave;y&hellip;&rdquo;, &ldquo;&hellip; &ETH;ối với Tổng thống, sự kinh ngạc v&agrave; t&acirc;m trạng thất vọng đặc biệt nghi&ecirc;m trọng&hellip;&rdquo;. Gabriel Kolke, nh&agrave; sử học người Mỹ đ&atilde; viết: &ldquo;Tấn c&ocirc;ng Tết (Mậu Th&acirc;n) l&agrave; sự kiện quan trọng nhất v&agrave; phức tạp nhất của cuộc chiến tranh Việt Nam&rdquo;.</p> <p style="text-align: justify;">Cho đến nay, d&ugrave; nhiều năm đ&atilde; qua, cuộc Tổng tiến c&ocirc;ng v&agrave; nổi dậy Tết Mậu Th&acirc;n 1968 vẫn như mới xảy ra năm n&agrave;o rất gần. &ldquo;Tết Mậu Th&acirc;n&rdquo; m&atilde;i m&atilde;i l&agrave; trang sử oanh liệt của qu&acirc;n v&agrave; d&acirc;n cả nước. Sự kiện Mậu Th&acirc;n ở S&agrave;i G&ograve;n c&agrave;ng chỉ r&otilde; c&ocirc;ng lao v&agrave; xương m&aacute;u của cả nước hội tụ về đ&acirc;y. Trong chiến dịch đ&oacute;, h&agrave;ng vạn người con ưu t&uacute; của th&agrave;nh phố v&agrave; cả nước đ&atilde; hy sinh. Những tấm gương dũng cảm ki&ecirc;n cường, anh h&ugrave;ng bất khuất thật v&ocirc; bờ bến, từ những c&aacute;n bộ chiến sĩ giải ph&oacute;ng cho đến người d&acirc;n b&igrave;nh thường của một th&agrave;nh phố thật kỳ diệu.</p> <p style="text-align: justify;">&ldquo;Nếu to&agrave;n bộ cuộc Tổng tiến c&ocirc;ng v&agrave; nổi dậy m&ugrave;a xu&acirc;n Mậu Th&acirc;n 1968 đ&atilde; l&agrave;m nhụt hẳn &yacute; ch&iacute; chiến thắng của đế quốc Mỹ, buộc ch&uacute;ng phải chuyển hướng chiến lược, th&igrave; sự kiện ở S&agrave;i G&ograve;n l&agrave; sự kiện bất ngờ nhất đối với Nh&agrave; Trắng, l&agrave;m nản những c&aacute;i đầu ki&ecirc;u ngạo nhất ở Hoa Thịnh &ETH;ốn(3)&rdquo;<sup>(4)</sup>.</p> <p style="text-align: justify;">Mậu Th&acirc;n 1968 l&agrave; tiền đề của &ETH;ại thắng m&ugrave;a xu&acirc;n 1975 như thế đ&oacute;!</p> <p style="text-align: justify;">---</p> <p style="text-align: justify;"><em>(1) Nguyễn Văn Linh: Th&agrave;nh phố Hồ Ch&iacute; Minh 10 năm, NXB Sự thật H&agrave; Nội - 1985, trang 50.</em></p> <p style="text-align: justify;"><em>(2) &ETH;&ograve;n bẩy, động lực th&uacute;c đẩy</em></p> <p style="text-align: justify;"><em>(3) Trong đợt 2, đồng ch&iacute; Nguyễn Văn Linh, B&iacute; thư &ETH;ảng ủy khu trung t&acirc;m đ&atilde; đặt chỉ huy sở ở v&ugrave;ng &ETH;ức Huệ gần th&agrave;nh phố. Khu vực n&agrave;y bị B.52 dội bom, nhưng c&aacute;c đồng ch&iacute; l&atilde;nh đạo đ&atilde; rời khỏi đ&acirc;y, tho&aacute;t trong gang tấc.</em></p> <p style="text-align: justify;"><em>(4) Washington: thủ đ&ocirc; nước Mỹ</em></p> <p style="text-align: justify;"><em>(5) Th&agrave;nh phố Hồ Ch&iacute; Minh 10 năm, NXB Sự thật - 1985, trang 50.</em></p> <p style="text-align: justify;">&nbsp;</p> <p style="text-align: right;"><strong>NGUYỄN VĂN NH&Acirc;N</strong></p> <p style="text-align: right;">Th&aacute;ng 1 - 1988<br /> (Tr&iacute;ch Mậu Th&acirc;n - NXB Trẻ, 1988)</p> <div style="text-align: justify;">&nbsp;</div> </body></html>

BÌNH LUẬN

Agile Việt Nam
;